กลุ่มความเชื่อและคุณธรรมศึกษา>ร-บทบาทของวัด พระสงฆ์ และศาสนาในการสร้างคนไทย 4.0-ระพีพัฒน ภาสบุตร
ร-บทบาทของวัด พระสงฆ์ และศาสนาในการสร้างคนไทย 4.0-ระพีพัฒน ภาสบุตร
ผู้วิจัย : ผศ.ดร.ระพีพัฒน ภาสบุตร   โพสต์ เมื่อ 18 มิถุนายน 2021

การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาบทบาทของวัด พระสงฆ์และศาสนาในสังคมไทย เพื่อจัดทำและประมวลข้อมูลทัศนคติของสังคมและความรู้จากข้อมูลขนาดใหญ่ (Big Data) เกี่ยวกับวัด พระสงฆ์ และศาสนาในประเด็นที่เกี่ยวข้องกับพุทธพาณิชย์และพุทธศรัทธาที่จะมีผลต่อการสร้างคนไทย 4.0 และหัวข้อวิจัยสำหรับแผนงานคนไทย 4.0 โดยเก็บข้อมูลจากโซเชียลมีเดีย ได้แก่ Pantip จำนวน 33,422 รายการ Facebook จำนวน 2,579 รายการ และ Twitter จำนวน 33,135 รายการเพื่อนำมาใช้ในการศึกษา หลังจากตัดข้อมูลซ้ำและข้อมูลส่วนที่ไม่เกี่ยวข้องออก (Removing Suspicious Data) เหลือข้อมูลรวมทั้งหมด 2,260 รายการ

ผลการศึกษาพบว่าสังคมไทยมีทัศนคติต่อวัด พระสงฆ์ และศาสนาในเชิงพุทธพาณิชย์มากขึ้น โดยเฉพาะการให้เช่าบูชาพระเครื่อง เครื่องรางของขลัง วัตถุมงคล ขณะที่เพียงไม่ถึงหนึ่งในห้าของข้อมูลยังคงศรัทธาในศาสนา ปัจจัยทางเศรษฐกิจเป็นเงื่อนไขสำคัญที่ทำให้เกิดพุทธพาณิชย์โดยเกิดจากการขายความเชื่อมากที่สุด ขณะที่ปัจจัยทางสังคมพบว่าเกิดจากการไม่เคร่งครัดในพระธรรมวินัยมากที่สุด ปัจจัยทางการเมืองพบว่าเกิดจากการฟอกเงินมากที่สุด และปัจจัยด้านเทคโนโลยีพบว่าสื่อออนไลน์มีผลกับการเติบโตของพุทธพาณิชย์และพุทธศรัทธามากที่สุด สำหรับบุคคลที่เกี่ยวข้องกับการเกิดพุทธพาณิชย์และพุทธศรัทธาที่พบมากที่สุดคือธรรมกายร้อยละ 68.08

อย่างไรก็ตามด้านความคิดเห็นต่อวัด พระสงฆ์ และศาสนาพบว่าผู้ที่มีทัศนคติเชิงบวกมีจำนวน 403 รายการซึ่งมากกว่าผู้ที่มีทัศนคติเชิงลบซึ่งมีจำนวน 221 รายการ โดยทัศนคติเชิงบวกเกี่ยวข้องกับการทำบุญ การปฏิบัติธรรม และการบวช สะท้อนให้เห็นว่าวัด พระสงฆ์ และศาสนาก็ยังคงเป็นที่พึ่งทางใจเพื่อปกป้องคุ้มครองมนุษย์ให้ปลอดภัยจากความไม่แน่นอน ความเสี่ยงดังเช่นที่ผ่านมาแต่ไม่ได้มีบทบาทหลักในฐานะศูนย์กลางของชุมชนเฉกเช่นเดิม การปฏิรูปวัด พระสงฆ์ และศาสนาเพื่อให้กลับมาเป็นที่ศรัทธาของผู้คนจำเป็นต้องอาศัยความร่วมมือจากทั้ง 3 ฝ่ายคือ 1) ภาครัฐและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง 2) ประชาชน และ 3) พระสงฆ์ โดยการอุปการะวัด พระสงฆ์ และศาสนาตามสมควร ห้ามวัด และพระสงฆ์เข้าไปยุ่งเกี่ยวกับการเมือง ยศถาบรรดาศักดิ์มีช่องทางร้องเรียนการประพฤติปฏิบัติที่ไม่เหมาะสมของวัด พระสงฆ์ และศาสนาโดยเฉพาะช่องทางออนไลน์ดูแล ตรวจสอบการจัดทำบัญชีของวัดอย่างจริงจังเป็นระบบ และทำให้วัตถุมงคลมีลักษณะเหมือนกันและไม่มีอำนาจกำหนดราคา

This study explores the roles of temples, monks and religion in Thai society. In order to prepare and compile information on social attitudes and knowledge from Big Data about temples, monks and religion on issues related to Commercial Buddhism and Buddhist faith that will affect the enhancing of Thai People 4.0 and research topics for Thai People 4.0 Plan, social media data were collected from 33,422 Pantip, 2,579 Facebook and 33,135 Twitter items. After removing duplicates and suspicious data, 2,260 records were left.

The results of the study show that Thai society attitudes towards temples, monks and religion related more to Commercial Buddhism, particularly in the rental and worship of amulets, and sacred objects. Less than a fifth of the informants remain faithful to religion. Economic factors are the key conditions for Commercial Buddhism which is mostly influenced by selling of beliefs. Social factors are mainly influenced by undisciplined monks. Political factors are affected by money laundering. It was found that online media had the greatest effect on the growth of Commercial Buddhism when considering that area. The most common person involved in Commercial Buddhism is Dhammakaya, (68.08 percent.)

However, the positive attitudes towards temples, monks and religion were morefavorable (403) than negative (221). With a positive attitude associated with making merit, religion practice and ordination. This reflects that temples, monks and religion are still a spiritual refuge to protect humanity from uncertainty and risk as in the past. But they do not act as the main role for the center of the community as previously. Reforming temples, monks, and religions to bring them back to the faith of the people requires cooperation from the following three parties:
1) the government sector and related agencies
2) the people and,
3) the monks by:
sponsoring the temple and religion as appropriate, prohibiting temples and monks to meddle in politics and titles, providing channels for complaints of improper conduct of temples, monks and religions, especially online channels, systematically overseeing the accounting of the temples, and making sacred objects equal and having no power to set prices.